Matibabu ya njano kwa watoto wachanga

Matibabu ya ugonjwa wa njano kwa watoto wachanga hutegemea kiwango cha bilirubin mwilini, umri wa mtoto, na sababu iliyosababisha hali hiyo. Lengo kuu la matibabu ni kushusha kiwango cha bilirubin ili kuzuia madhara kwenye mfumo wa neva.

​Hapa kuna njia kuu za matibabu zinazotumika:

​1. Fototherapi (Tiba kwa Mwangaza)

​Hii ndiyo njia inayotumika zaidi na ni salama sana.

​Utaratibu: Mtoto huwekwa chini ya taa maalum ya bluu (specialized blue-spectrum light) akiwa amevuliwa nguo (isipokuwa nepi na kifaa cha kufunika macho ili kuyalinda na mwangaza huo).

​Namna inavyofanya kazi: Mwangaza huu hubadilisha umbo la molekuli za bilirubin (kupitia mchakato wa photoisomerization) ili ziweze kufutika kirahisi kwenye mkojo na kinyesi cha mtoto, badala ya kujikusanya mwilini.

​2. Kunyonyesha Mara kwa Mara

​Kunyonyesha mtoto mara kwa mara (mara 8 mpaka 12 kwa siku) husaidia mtoto kupata maji ya kutosha na kuchochea utumbo wake kufanya kazi. Hii humsaidia mtoto kutoa bilirubin kupitia kinyesi chake.

​3. Kubadilisha Damu (Exchange Transfusion)

​Hii ni njia ya dharura inayotumika pale ambapo kiwango cha bilirubin ni kikubwa sana na hakishuki kwa fototherapi, au ikiwa mtoto anaonyesha dalili za uharibifu wa mfumo wa neva (acute bilirubin encephalopathy).

​Utaratibu: Damu ya mtoto huondolewa taratibu na kubadilishwa na damu inayotoka kwa mtoa damu (donor) mwenye vigezo sahihi, ili kupunguza ghafla kiwango cha bilirubin na kinga zinazoshambulia chembechembe nyekundu za damu (kama kuna mgongano wa damu kati ya mama na mtoto).

​4. Matibabu ya Sababu za Msingi

​Ikiwa njano inasababishwa na matatizo mengine ya kiafya, daktari atashughulikia sababu hizo:

​Mgongano wa kundi la damu (ABO au Rh incompatibility): Inaweza kuhitaji matumizi ya intravenous immunoglobulin (IVIG) ili kuzuia kuvunjika zaidi kwa chembechembe za damu.

​Maambukizi (Sepsis): Ikiwa njano inatokana na maambukizi ya bakteria, mtoto atapatiwa dawa za antibiotiki.

​Ushauri Muhimu:

Usiwahi kujaribu njia za kienyeji au kuweka mtoto kwenye mionzi ya jua ya moja kwa moja bila ushauri wa daktari. Mionzi ya jua inaweza kusababisha madhara mengine kama kuungua ngozi au kupoteza maji mwilini (dehydration). Daima mpeleke mtoto hospitalini ili vipimo vya damu vifanyike na daktari aamue njia sahihi ya matibabu kulingana na viwango vya kitiba.