Surua ni ugonjwa wa kuambukiza kwa haraka sana unaosababishwa na virusi vya jamii ya Paramyxovirus. Huathiri zaidi mfumo wa hewa na kisha kusambaa mwili mzima.
Hapa kuna maelezo ya kina kuhusu jinsi unavyotokea na kuenea:
1. Chanzo na Jinsi Unavyoambukiza
Surua haisababishwi na baridi au upepo, bali na virusi. Huu ni mmoja wa magonjwa yanayoambukiza kwa urahisi zaidi duniani kupitia:
Mfumo wa hewa.
Virusi huenea hewani wakati mgonjwa anapopiga chafya, kukohoa, au hata kuzungumza.
Maji ya mwili kutoka kwa mgonjwa.
Kugusa majimaji kutoka puani au mdomoni mwa mgonjwa.
Mazingira yaliyotuzunguka.
Virusi vya surua vinaweza kuishi hewani au juu ya meza/vifaa kwa hadi saa mbili baada ya mgonjwa kuondoka eneo hilo.
2. Namna ugonjwa huu unavyotokea mwilini.
Mtu anapopata maambukizi, ugonjwa hauanzi mara moja. Hupitia hatua hizi:
Kuingia kwa virusi mwilini.
Virusi huingia mwilini kupitia pua, mdomo, au macho na kuanza kuzaliana kwenye koo na mapafu.
Namna virusi vinavyosambaa
Kupitia mfumo wa damu, virusi husambaa kwenye viungo vingine kama ngozi, ini, na mfumo wa neva.
Dalili za Mwanzoni kabisa
Baada ya siku 10 hadi 14, mgonjwa huanza kupata homa kali, kikohozi, mafua, na macho kuwa mekundu.
Vipele: Baada ya siku chache za homa, vipele vyekundu huanza kutokea (kawaida huanzia usoni na kushuka mwilini kote).
3. Dalii ambazo zinajitokeza mara kwa mara.
Homa kali.
Kikohozi kavu na mafua.
Macho kuwa mekundu na kuwasha
Madoa ya Koplik: Vidoti vidogo vyeupe vyenye asili ya rangi ya bluu-nyeupe vinavyotokea ndani ya kinywa (kwenye shavu la ndani).
Vipele vyekundu vinavyoenea mwili mzima.
4. Matibabu na Kinga.
Kumbuka: Hakuna dawa maalum ya kuua virusi vya surua pindi mtu anapougua. Matibabu hulenga kupunguza dalili na kuzuia matatizo mengine (kama nimonia au upofu).
Chanjo: Hii ndiyo njia pekee na bora ya kuzuia surua. Watoto hupewa chanjo hii wakiwa wadogo (kawaida dozi ya kwanza miezi 9 na ya pili miezi 15-18).
Vitamin A: Madaktari mara nyingi hutoa dozi ya Vitamin A ili kusaidia kuzuia uharibifu wa macho na kupunguza makali ya ugonjwa.
Usafi na Kutenga Mgonjwa: Kumtenga mgonjwa ili asiwambuze wengine, hasa watoto ambao hawajachanjwa
Luguli Healthcare Tips
Kumbuka kutembelea kliniki yetu Buguruni kwa ushauri zaidi wa kitaalamu kuhusu afya yako. Afya yako ni jukumu letu.