Lishe ina mchango mkubwa sana katika kudhibiti ukuaji wa tezi dume, kupunguza athari za kuvimba, na kuzuia seli za saratani zisiendelee kusambaa. Kwa mgonjwa wa tezi dume (iwe ni BPH au saratani), lengo kuu la lishe ni kula vyakula vinavyoshusha viwango vya homoni zinazochochea ukuaji wa tezi (kama DHT) na kuongeza vichocheo vinavyokinga seli (Antioxidants).
Hapa kuna makundi ya vyakula vinavyopendekezwa na vile vinavyopaswa kuepukwa:
1. Vyakula Vinavyopendekezwa (Vya Kula kwa Wingi)
Nyanya Zilizopikwa: Nyanya zina kirutubisho nguvu kiitwacho Lycopene ambacho ni antioxidant madhubuti inayolinda na kuboresha afya ya tezi dume. Lycopene inafyonzwa kwa urahisi zaidi mwilini pale nyanya zinapopikwa au kupondwa (kama kwenye supu au mchuzi wa nyanya safi) kuliko zikiwa mbichi.
Mboga za Majani za Kijani Kibichi: Mboga kama mchicha, brokoli, kabichi, na sukumawiki zina madini na vitamini vingi vinavyosaidia kupunguza uvimbe (inflammation) mwilini na kushusha hatari ya tezi kuendelea kutanuka.
Vyakula vyenye Madini ya Zinc (Zinki): Tezi dume yenye afya huhitaji kiwango kikubwa cha madini ya Zinc ili kufanya kazi vizuri. Mgonjwa anashauriwa kula vyakula kama mbegu za maboga (pumpkin seeds), korosho, lozi (almonds), na dagaa. Mbegu za maboga ni maarufu sana na ni tiba nzuri ya asili kwa afya ya tezi dume.
Matunda yenye Rangi Nyekundu na Chachu: Matunda kama tikiti maji, mapapai, machungwa, na komamanga (pomegranate). Komamanga lina viambata vinavyosaidia kuzuia seli za saratani ya tezi dume zisizaliane kwa kasi.
Samaki Wenye Mafuta Mazuri (Omega-3): Samaki kama sato, sangara, na hasa samaki wa baharini (kama jodari/tuna na salmon) wana asidi ya mafuta ya Omega-3. Mafuta haya husaidia kupunguza athari za kuvimba kwa tezi dume.
Chai ya Rangi ya Kijani (Green Tea): Ina viambata vinavyoitwa catechins ambavyo husaidia kuzuia uzalishaji wa homoni ya DHT inayolazimisha tezi dume kukua.
2. Vyakula na Vinywaji vya Kuepuka (Au Kupunguza)
Nyama Nyekundu na Zilizosindikwa: Nyama ya ng'ombe, mbuzi, na nguruwe, pamoja na nyama za viwandani (kama soseji na burger) zina mafuta mabaya (saturated fats) yanayochochea mwili kuzalisha homoni zinazovimbisha tezi dume.
Maziwa ya Wanyama na Bidhaa Zake (Dairy Products): Ulaji wa kiwango kikubwa cha maziwa ya ng'ombe, jibini (cheese), na siagi unahusishwa na ongezeko la ukuaji wa tezi dume kutokana na uwepo wa vichocheo vya ukuaji na madini ya kalsiamu yaliyozidi.
Vinywaji vyenye Caffeine (Kahawa na Chai Nzito): Caffeine husisimua kibofu cha mkojo na kuongeza hamu ya kukojoa mara kwa mara. Mgonjwa wa tezi dume tayari ana shida ya kukojoa, hivyo caffeine itamfanya aende chooni mara nyingi zaidi na kupata maumivu.
Pombe na Sigara: Pombe hukausha maji mwilini (dehydration) na inakera kuta za kibofu, hali inayofanya dalili za kubanwa mkojo kuwa mbaya zaidi.
Vyakula vyenye Chumvi Nyingi na Sukari Iliyochujwa: Chumvi nyingi huongeza dalili za matatizo ya mfumo wa mkojo kuhusiana na tezi dume. Sukari iliyozidi huchochea unene na kuvimba kwa tishu za mwili.
3. Ushauri wa Ziada wa Kimfumo
Kunywa Maji kwa Mpangilio: Mgonjwa anapaswa kunywa maji ya kutosha mchana ili kusafisha figo na kibofu. Hata hivyo, anashauriwa kupunguza au kutosha kunywa maji saa 2 hadi 3 kabla ya kulala ili kuepuka usumbufu wa kuamka mara kwa mara usiku kukojoa.
Kudhibiti Uzito wa Mwili: Kupunguza uzito uliopitiliza (kitambi) husaidia sana kusawazisha homoni mwilini na kupunguza kasi ya tezi dume kuvimba.
Luguli Healthcare Tips
Kumbuka kutembelea kliniki yetu Buguruni kwa ushauri zaidi wa kitaalamu kuhusu afya yako. Afya yako ni jukumu letu.
.jpg)
