Madhara ya kutotibu njano kwa watoto wachanga

Kutotibu ugonjwa wa njano (jaundice) kwa watoto wachanga, hasa inapokuwa katika viwango vya juu, kunaweza kusababisha madhara makubwa na ya kudumu kwa sababu ya kuongezeka kwa bilirubini (bilirubin) mwilini ambayo inaweza kuathiri mfumo wa neva na ubongo.  

​Hapa kuna madhara na hatari kuu za kutotibu njano kwa wakati:

​1. Kernicterus (Uharibifu wa Ubongo)

​Hili ndilo tatizo kubwa na la kutisha zaidi linalotokea wakati viwango vya bilirubini vinapokuwa juu sana kiasi cha kupenya kwenye ubongo. Hali hii inaweza kusababisha:  

​Ulemavu wa kudumu wa ubongo: Uharibifu wa sehemu za ubongo zinazohusika na udhibiti wa misuli na kusikia.  

​Kupoteza uwezo wa kusikia: Mtoto anaweza kuwa kiziwi.

​Matatizo ya ukuaji wa akili: Kuchelewa kwa hatua za ukuaji na ulemavu wa akili.

​Matatizo ya misuli na miondoko: Hali inayojulikana kama cerebral palsy ya aina ya athetoid, ambapo mtoto anakuwa na miondoko isiyodhibitiwa na ugumu wa misuli.  

​2. Dalili Hatari za Tahadhari

​Ikiwa njano haitashughulikiwa, mtoto anaweza kuanza kuonyesha dalili zinazoashiria kuwa viwango vya bilirubini vimeanza kuathiri mfumo wa neva:  

​Kilio cha juu (High-pitched cry): Kilio kisicho cha kawaida, cha kutoa sauti kali au kufoka.

​Ulegevu au uchovu uliokithiri: Mtoto kuwa mlegevu sana, dhaifu, au ugumu mkubwa wa kumwamsha kwa ajili ya kunyonya.  

​Kutolisha vizuri: Mtoto anapoteza hamu ya kunyonya, jambo linalofanya hali ya njano kuwa mbaya zaidi kwa sababu bilirubini haitoki vizuri kupitia kinyesi na mkojo.  

​3. Hali ya Muda Mrefu

​Kutotibu njano kunaweza pia kuficha matatizo mengine ya msingi ya kiafya ambayo mtoto anaweza kuwa nayo, kama vile:  

​Maambukizi ya damu (Sepsis).  

​Matatizo ya ini au njia ya nyongo.  

​Anemia kali kutokana na kuvunjika kwa seli nyekundu za damu kwa haraka.  

​Ushauri muhimu:

Njano ya kawaida inaweza kupona yenyewe, lakini usijaribu kuitibu nyumbani bila ushauri wa daktari. Ikiwa unaona macho ya mtoto au ngozi inazidi kuwa ya njano, mtoto hataki kunyonya, au ni mlegevu, mpeleke hospitalini haraka ili kupimwa kiwango cha bilirubini na kupata matibabu sahihi (kama vile fototherapi/taa za bluu) kabla hali haijawa mbaya.